پایگاه معاونت پژوهش حوزه های علمیه خواهران سراسر کشور

گزارش خبری کارگاه دوم از دوره هوش مصنوعی
نقش هوش مصنوعی در تولید و تحلیل محتواهای پژوهشی
به مناسبت هفته پژوهش، دومین کارگاه از دوره آموزشی هوش مصنوعی با عنوان «نقش هوش مصنوعی در تولید و تحلیل محتواهای پژوهشی» روز دوشنبه ۲ دی ۱۴۰۴ با حضور حجت‌الاسلام و المسلمین رسول مزرئی در مدرسه علمیه فاطمه‌الزهرا(س) بندرترکمن برگزار شد.
در این کارگاه علمی ـ کاربردی، استاد مزرئی پس از معرفی انواع هوش‌های مصنوعی و تبیین جایگاه آن‌ها در پژوهش‌های نوین، به تشریح نقش هوش مصنوعی در تسهیل فرآیند تولید و تحلیل محتوای علمی پرداختند. ایشان تأکید کردند که هوش مصنوعی، در صورت استفاده آگاهانه و محدود، می‌تواند به‌عنوان یک ابزار مشاوره‌ای قدرتمند در خدمت پژوهشگر قرار گیرد و موجب افزایش سرعت، دقت و انسجام پژوهش شود.
بخش مهم این کارگاه به معرفی و آموزش عملی نرم‌افزار دیپسیک اختصاص داشت. استاد مزرئی با اشاره به رویکرد ساختارمحور این ابزار، دیپسیک را مناسب طراحی چارچوب پژوهش، تدوین طرح مقاله و سامان‌دهی منطقی مباحث دانستند. از جمله ویژگی‌های برجسته دیپسیک که در این کارگاه به آن پرداخته شد، می‌توان به توانایی آن در پیشنهاد ساختار منسجم مقاله، تفکیک دقیق مباحث، چینش هدفمند سرفصل‌ها و کمک به شکل‌گیری طرح تفصیلی پژوهش اشاره کرد؛ امتیازی که آن را به ابزاری مؤثر در مراحل ابتدایی نگارش پژوهش تبدیل می‌کند.
در ادامه، استاد مزرئی به‌صورت عملی و با نمایش زنده از طریق ویدئوپروژکتور، مراحل تدوین یک طرح مقاله پژوهشی را با استفاده از دیپسیک تشریح کردند. این آموزش عملی نشان داد که دیپسیک چگونه می‌تواند بدون دخالت در محتوای تحلیلی پژوهش، به نظم‌دهی ذهن پژوهشگر و شفاف‌سازی مسیر تحقیق کمک کند.
همچنین در کنار دیپسیک، نرم‌افزار سایدر به‌عنوان ابزاری مکمل معرفی شد که قابلیت‌هایی همچون ایده‌پردازی اولیه، خلاصه‌سازی متون، اصلاح نگارش و بازآرایی مطالب را در اختیار پژوهشگر قرار می‌دهد و می‌تواند در مراحل آغازین پژوهش مورد استفاده قرار گیرد.
از دیگر محورهای مهم این کارگاه، آموزش نحوه صحیح پرامپت‌نویسی بود. استاد مزرئی با تأکید بر ضرورت تعیین دقیق هدف، مشخص‌کردن نقش هوش مصنوعی و رعایت چارچوب علمی درخواست‌ها، بیان کردند که کیفیت و کارآمدی خروجی این ابزارها ارتباط مستقیم با مهارت پژوهشگر در تعامل صحیح با هوش مصنوعی دارد.
در بخش پایانی، ایشان با هشدار نسبت به وابستگی افراطی به هوش مصنوعی، تصریح کردند که این فناوری نباید جایگزین تفکر، تحلیل و اجتهاد پژوهشگر شود و نگارش متن نهایی، استدلال‌ها و نتایج پژوهش باید حاصل اندیشه و قلم خود نویسنده باشد.
این کارگاه با استقبال طلاب و پژوهشگران همراه بود و شرکت‌کنندگان در پایان، بر ضرورت تداوم برگزاری چنین کارگاه‌های کاربردی با رویکرد پژوهش‌محور و اخلاق‌مدار در حوزه‌های علمیه تأکید کردند.

گزارش کارگاه اول از دوره هوش مصنوعی در پژوهش های نوین
آشنایی با مبانی و مفاهیم هوش مصنوعی در پژوهش‌های نوین
به مناسبت هفته پژوهش، نخستین کارگاه از دوره آموزشی هوش مصنوعی با عنوان «آشنایی با مبانی و مفاهیم هوش مصنوعی در پژوهش‌های نوین» روز دوشنبه ۲ دی ۱۴۰۴ با حضور حجت‌الاسلام و المسلمین رسول مزرئی در مدرسه علمیه فاطمه‌الزهرا(س) بندرترکمن برگزار شد.
در این کارگاه، استاد مزرئی به تبیین مبانی نظری و مفاهیم پایه هوش مصنوعی پرداختند و ضمن ارائه تعریفی روشن از هوش مصنوعی، آن را مجموعه‌ای از فناوری‌ها دانستند که با شبیه‌سازی برخی توانایی‌های انسانی همچون تحلیل، یادگیری، استدلال و پردازش زبان، می‌تواند در خدمت پژوهش‌های علمی و دینی قرار گیرد.
ایشان در ادامه، به معرفی انواع و سطوح هوش مصنوعی از جمله هوش مصنوعی محدود، یادگیری ماشین و پردازش زبان طبیعی اشاره کرده و توضیح دادند که ابزارهای هوش مصنوعی مورد استفاده در پژوهش‌ها، عمدتاً در حوزه پردازش متن، تحلیل داده‌ها و تولید محتوای علمی کاربرد دارند. استاد مزرعی تأکید کردند که شناخت صحیح این مفاهیم، شرط اصلی بهره‌برداری درست از هوش مصنوعی در مسیر تحقیق و پژوهش است.
از دیگر محورهای این کارگاه، بررسی کارکردهای هوش مصنوعی در پژوهش‌های نوین بود. ایشان بیان کردند که هوش مصنوعی می‌تواند در تسریع فرآیند تحقیق، سامان‌دهی اطلاعات، ایده‌پردازی، دسته‌بندی مفاهیم، طراحی اولیه ساختار پژوهش و کمک به منبع‌یابی نقش مؤثری ایفا کند؛ اما این نقش باید در حد یار و مشاور پژوهشگر باقی بماند.
حجت‌الاسلام مزرعی با اشاره به آسیب‌ها و چالش‌های استفاده نادرست از هوش مصنوعی، هشدار دادند که وابستگی افراطی به این ابزارها ممکن است موجب کاهش قدرت تفکر، تحلیل و خلاقیت پژوهشگر شود. از این‌رو، ایشان تأکید کردند که استفاده از هوش مصنوعی نباید به عادت تبدیل شود و تنها باید در مواردی به کار رود که سرعت و دقت پژوهش افزایش یابد.
در پایان این کارگاه، بر ضرورت رعایت اصول اخلاق پژوهش، حفظ اصالت علمی آثار و نقش محوری ذهن و قلم پژوهشگر در کنار بهره‌گیری هوشمندانه از فناوری‌های نوین تأکید شد. این کارگاه زمینه‌ساز ورود طلاب به مباحث کاربردی‌تر هوش مصنوعی در پژوهش‌های دینی در جلسات بعدی این دوره آموزشی بود.

برگزاری اردوی پژوهشی طلاب مدرسه علمیه فاطمه‌الزهرا(س) بندرترکمن و دیدار با حجت‌الاسلام والمسلمین نوروز شفیع‌تبار در دانشگاه پیام‌نور
به مناسبت هفته پژوهش، طلاب مدرسه علمیه حضرت فاطمه‌الزهرا(س) بندرترکمن در قالب یک اردوی پژوهشی ویژه، در دانشگاه پیام‌نور با حجت‌الاسلام والمسلمین نوروز شفیع‌تبار، ریاست دانشگاه، پژوهشگر برجسته و مدرس حوزه دیدار و گفت‌وگو کردند.
در این دیدار علمی، حجت‌الاسلام شفیع‌تبار ضمن تبریک هفته پژوهش، بر جنبه‌های رسالت طلبگی در مسیر تزکیه و تهذیب نفس تأکید کردند و اهمیت پژوهش و تحقیق علمی در ارتقای فردی و اجتماعی طلاب را یادآور شدند. ایشان با بیان تجربیات ارزشمند خود در نگارش کتب و مقالات علمی، طلاب را به مطالعه، تحقیق و نویسندگی تشویق کردند و نکات عملی برای موفقیت در پژوهش و تولید محتوا ارائه دادند.
حجت‌الاسلام شفیع‌تبار، که علاوه بر ریاست دانشگاه پیام‌نور، مدرس حوزه علمیه بندرترکمن و از ارزیابان مقالات علمی و پژوهشی با رزومه علمی برجسته هستند، به سوالات طلاب پاسخ دادند و تجربیات خود در مسیر پژوهش و تولید علم را با آنان به اشتراک گذاشتند.
این اردوی پژوهشی با هدف ارتقای انگیزه علمی، تقویت روحیه تحقیق و ترویج فرهنگ نویسندگی در میان طلاب برگزار شد و فرصتی مناسب برای ارتباط مستقیم با یکی از پژوهشگران و مدرسان برجسته حوزه و دانشگاه فراهم کرد.

به مناسبت هفته پژوهش، نشست علمی ـ تربیتی با موضوع «چالش‌های تربیتی در خانواده‌های فنا‌محور» روز دوشنبه ۲۶ آذر ۱۴۰۴ با حضور استاد سرکار خانم اشرف قانعی زارع در مدرسه علمیه فاطمه‌الزهرا(س) بندرترکمن برگزار شد.

در این نشست، استاد قانعی زارع با اشاره به جایگاه خانواده به‌عنوان نخستین نهاد تربیتی، به بررسی مهم‌ترین چالش‌های پیش‌روی خانواده‌ها در عصر فناوری پرداخت و موضوعاتی همچون اعتیاد رسانه‌ای کودکان، کاهش تعاملات عاطفی در خانواده و بحران هویت نوجوانان را تبیین کرد.

وی با استناد به آیات قرآن کریم و روایات اهل‌بیت(ع)، بر ضرورت مدیریت هوشمندانه رسانه‌ها در خانواده، تقویت روابط عاطفی میان والدین و فرزندان و نقش گفت‌وگوی صمیمی در شکل‌گیری هویت سالم نوجوانان تأکید کرد.

در ادامه این نشست، راهکارهای عملی از جمله تعیین زمان مشخص برای استفاده از فضای مجازی، ارتقای سواد رسانه‌ای خانواده‌ها، ایجاد سنت‌های خانوادگی و الگوسازی صحیح دینی و اجتماعی ارائه شد.

این برنامه با استقبال طلاب و اساتید همراه بود و در پایان، حاضران به طرح پرسش‌ها و تبادل نظر پیرامون مسائل تربیتی خانواده در دنیای فنا‌محور پرداختند.

به مناسبت هفته پژوهش، مراسم ویژه‌ای در مدرسه علمیه حضرت فاطمه‌الزهرا(س) بندرترکمن برگزار شد و در آن از پژوهشگران پرتلاش و اعضای فعال گروه‌های رشد مدرسه تقدیر به‌عمل آمد. این برنامه با حضور مدیریت محترم مدرسه و جمعی از طلاب و اعضای هیئت علمی برگزار گردید و به پاس تلاش‌های علمی و فعالیت‌های پژوهشی طلاب برگزار شد.
در این مراسم، بر نقش حیاتی پژوهش به عنوان مسیر دانایی، رشد فردی و پیشرفت علمی تأکید شد و عنوان شد که پژوهش نه تنها موجب ارتقای سطح علمی طلاب، بلکه به توسعه فرهنگی و تربیتی جامعه نیز کمک می‌کند.
مدیریت مدرسه ضمن تقدیر از تلاش‌های مستمر پژوهشگران، بر اهمیت استمرار فعالیت‌های علمی، شرکت در گروه‌های رشد و تولید محتوای علمی و پژوهشی تأکید کردند و طلاب را به ادامه مسیر پژوهش و نوآوری تشویق نمودند.
این برنامه، بخشی از فعالیت‌های هفته پژوهش بود و با هدف ترویج روحیه پژوهشگری، انگیزه‌بخشی و ارتقای مهارت‌های علمی طلاب برگزار شد. مراسم تقدیر با اهدای لوح و جوایز به پژوهشگران فعال پایان یافت و فضایی شاد و انگیزه‌بخش برای ادامه مسیر علمی طلاب فراهم گردید.

برگزاری نشست ژورنال کلاب به مناسبت هفته پژوهش در مدرسه علمیه فاطمه‌الزهرا(س) بندرترکمن
به مناسبت هفته پژوهش، صبح روز دوشنبه ۲۴ آذر، برنامه ژورنال کلاب واحد پژوهش مدرسه علمیه حضرت فاطمه‌الزهرا(س) بندرترکمن برگزار شد.
در این نشست، مقاله‌ی سرکارخانم مریم مسعودی، طلبه سطح چهار با عنوان:
«تأثیر تبرج بر سبک زندگی اسلامی از منظر قرآن و سنت» توسط استاد سرکارخانم مریم لشکری مورد نقد و بررسی قرار گرفت.
در این جلسه، نکات کلیدی نقد مقاله شامل موارد زیر بود:
هم‌خوانی عنوان و محتوای مقاله نیازمند بازنگری بود و واژه‌های «تأثیر» و «اسلامی» مورد توجه قرار گرفت.
چکیده مقاله فاقد عناصر اساسی مانند هدف، سؤال اصلی، روش تحقیق، نتایج و کلیدواژه‌ها بود و به «بررسی تطبیقی» اشاره شده بود در حالی که مقاله ماهیت تطبیقی نداشت.
مقدمه نیاز به پاسخ به پرسش «چرا این موضوع انتخاب شده است؟» و روشن کردن اهمیت علمی داشت.
متن مقاله فاصله‌ای با عنوان داشت و بیشتر به آثار فردی و اجتماعی تبرج پرداخته بود.
نتیجه‌گیری ضعیف و فاقد بیان شفاف مهم‌ترین یافته‌های تحقیق بود.
این نشست با هدف تقویت مهارت‌های نقد علمی، ارتقای سطح پژوهش و بهبود کیفیت مقالات طلاب برگزار شد و فضایی آموزشی و تعاملی برای ارتقای توان پژوهشی ایجاد کرد.

گزارش خبری نمایشگاه پژوهشی

به مناسبت هفته پژوهش، نمایشگاه آثار علمی و پژوهشی طلاب شامل کتاب‌ها و تحقیقات پایانی صحافی‌شده در مدرسه علمیه فاطمه‌الزهرا(س) بندرترکمن برپا شد. این برنامه به همت واحد پژوهش مدرسه و با هدف گرامیداشت ایام هفته پژوهش برگزار گردید.

نمایشگاه در فضای داخلی مدرسه برپا شده و آثار در معرض دید کادر آموزشی، اساتید و طلاب قرار گرفت. این اقدام علاوه بر معرفی دستاوردهای علمی، نوعی فضاسازی پژوهشی در محیط مدرسه ایجاد کرده و انگیزه‌ی علمی و پژوهشی را در میان طلاب تقویت نموده است.

سخنان معاونت پژوهش
خانم غریبی‌فر، معاونت پژوهش مدرسه، در حاشیه این برنامه اظهار داشت:
> «برپایی چنین نمایشگاه‌هایی موجب ایجاد رغبت و انگیزه در میان طلاب برای فعالیت‌های علمی و پژوهشی بیشتر می‌شود و زمینه ارتقای سطح علمی آنان را فراهم می‌سازد.»

این نمایشگاه تا پایان هفته پژوهش ادامه خواهد داشت و فرصتی ارزشمند برای معرفی دستاوردهای پژوهشی طلاب و تقویت فرهنگ تحقیق و نگارش علمی در فضای آموزشی مدرسه علمیه فاطمه‌الزهرا(س) است.

فضاسازی و تزئینات مدرسه علمیه حضرت فاطمه الزهرا(س) بندرترکمن به مناسبت هفته پژوهش
به مناسبت هفته پژوهش و گرامیداشت ایام این رویداد علمی، محیط داخلی و خارجی مدرسه علمیه حضرت فاطمه الزهرا(س) بندرترکمن با بنرها، تزئینات و فضاسازی‌های رنگی آماده شد.
در این برنامه، با استفاده از مقواهای رنگی و طرح‌های خلاقانه، نقاط مختلف مدرسه از جمله سالن اجتماعات، کتابخانه و راهروها تزئین و محیط مدرسه با حال و هوای پژوهشی آراسته گردید. این اقدامات با هدف ایجاد فضای انگیزشی و الهام‌بخش برای طلاب و پژوهشگران صورت گرفته و هم‌زمان با هفته پژوهش انجام شد.
مسئولان مدرسه با تأکید بر اهمیت پژوهش در رشد علمی و فرهنگی طلاب، اعلام کردند که چنین فضاسازی‌هایی باعث ترویج روحیه پژوهشگری و خلاقیت در میان دانش‌آموزان و طلاب خواهد شد و فضای مدرسه را برای برگزاری برنامه‌های مرتبط با هفته پژوهش مناسب‌تر می‌کند.

فراخوان مسابقه تدوین و ارائه پادکست پژوهشی در مدرسه علمیه فاطمه‌الزهرا(س) بندرترکمن به مناسبت هفته پژوهش
به مناسبت هفته پژوهش، مدرسه علمیه حضرت فاطمه‌الزهرا(س) بندرترکمن مسابقه تدوین و ارائه پادکست پژوهشی را برگزار می‌کند. این مسابقه با هدف ترویج فرهنگ پژوهش، ارتقای مهارت‌های رسانه‌ای و علمی طلاب و ایجاد فرصت برای ارائه خلاقانه آثار علمی طراحی شده است.
شرکت‌کنندگان می‌توانند از آثار پژوهشی خود از جمله کتاب، مقاله، تحقیق پایانی یا سایر پژوهش‌ها، یک پادکست بسازند و در این رقابت علمی و رسانه‌ای شرکت کنند. این اقدام فرصتی است تا پژوهشگران با صدای خود، پژوهش را شنیدنی و جذاب کنند و به مخاطبان بیشتری انتقال دهند.
بر اساس اعلام دبیرخانه مسابقه، مهلت ارسال آثار تا ۲۵ آذر ۱۴۰۴ است و به آثار برتر جوایز نقدی و معنوی اهدا خواهد شد. علاقه‌مندان می‌توانند برای کسب اطلاعات بیشتر با واحد پژوهش به شماره ۰۱۷۳۴۴۲۲۲۳۵ تماس گرفته و آثار خود را از طریق پیام‌رسان ایتای به شماره ۰۹۱۱۹۶۲۴۰۳۵ ارسال نمایند.
مسئولان مدرسه علمیه فاطمه‌الزهرا(س) بندرترکمن ضمن دعوت از تمامی طلاب و پژوهشگران خلاق، تأکید کردند که این مسابقه فرصتی منحصر به فرد برای ترکیب مهارت‌های پژوهشی و رسانه‌ای است و می‌تواند انگیزه طلاب را برای تولید محتواهای علمی و رسانه‌ای بیشتر کند.
با صدای شما، پژوهش شنیدنی می‌شود!

به مناسبت هفته کتاب و کتابخوانی سال ۱۴۰۴، واحد پژوهش و بسیج طلاب مدرسه علمیه فاطمه‌الزهرا(س) اقدام به برپایی فروشگاه کتاب فاطمی نمود. این رویداد فرهنگی ـ پژوهشی با هدف گسترش فرهنگ مطالعه و پژوهش در میان طلاب و علاقه‌مندان به معارف اسلامی برگزار شد.