پایگاه معاونت پژوهش حوزه های علمیه خواهران سراسر کشور

با پيشرفت تكنولوژي‌هاي انجماد و تقويت باروري، جنين‌هاي آزمايشگاهي به موضوعي مهم در فقه اماميه تبديل شده است. اين پژوهش به بررسي ماهيت جنين‌هاي آزمايشگاهي و احكام آن‌ها در سه حيطه‌ي ارث، نسب و محرميت مي‌پردازد. در بخش اول، به تحليل ماهيت جنين آزمايشگاهي و فيزيولوژي باروري هاي طبيعي پرداخته مي‌شود و بررسي مي‌كنيم كه جنين آزمايشگاهي از نظر فقهي چه زماني داراي شخصيت حقوقي است. تعيين والدين شرعي جنين در حيطه هاي اهداي تخمك و اسپرم و هر دو بررسي مي شود. در حيطه‌ي ارث، تأثير وضعيت قانوني جنين بر فرآيند توارث و احكام مربوط به آن تحقيق مي‌شود .در بخش محرميت، تأثير جنين‌هاي آزمايشگاهي بر محرميت‌ها و تحريم‌هاي زناشويي از جنبه‌هاي فقهي بررسي خواهد شد. نتايج اين پژوهش نشان مي‌دهد كه جنين‌هاي آزمايشگاهي با توجه به ويژگي‌هاي خود، نيازمند نظرات فقهاي معاصر و تدوين احكام جديد در اين زمينه هستند. اين پايان‌نامه به دنبال ايجاد مبناي فقهي براي پاسخگويي به چالش‌هاي فقهي پيش‌روي جنين‌هاي آزمايشگاهي است. از يافته‌هاي تحقيق مي توان دريافت جنين‌هايي كه از طريق اهداي اسپرم يا تخمك شكل مي‌گيرند، به چه نسبتي با اهداكننده و والدين طبيعي مرتبط هستند. آيا اهداكننده، به لحاظ فقهي، مي‌تواند محرم (مثل پدر يا مادر) يك جنين باشد؟در فقه اماميه، نظرات غالب بر اين است كه اهداكنندگان اسپرم و تخمك به عنوان والدين قانوني جنين محسوب نمي‌شوند. اين بدان معناست كه محرميت ميان اهداكننده و فرزند به وجود نمي‌آيد.آيا مي‌توان بين اهداكننده و همسر وي تحريم زناشويي ايجاد كرد؟ به عبارت ديگر، آيا اهداكنندگان محرم محسوب مي‌شوند؟با اهداي اسپرم يا تخمك، ممكن است چالش‌هاي حقوقي در تعيين نسب و محرميت‌ها به وجود آيد. اين موارد شامل به رسميت شناختن حقوق والدين طبيعي و اهداكننده در زمينه حضانت و تقسيم ارث است.