پایگاه معاونت پژوهش حوزه های علمیه خواهران سراسر کشور

انسان داراي زندگي اجتماعي است كه سراسر آن، تعامل با ديگران است. خداوندي كه احساس نياز به ارتباط اجتماعي را در وجود انسان قرار داده؛ بندگان خود را به تعاون و همدلي اجتماعي ترغيب نموده‌است؛ زيرا، حكمي برآمده از عقل، شريعت و فطرت است و بايد در كاربرد آن، دستورات خداوند را شناخت و عمل نمود. هدف اين تحقيق، كنكاش در ديدگاه اسلام در مورد تعاون و همدلي اجتماعي و به دست‌آوردن راهكارهاي ايجاد يا گسترش و شناخت موانع سر راه اين مهمّ بود كه نشان‌داد: راهكارهاي تعاون اجتماعي ممدوح در اسلام دو بعد عملي و نظري دارد. در بعد نظري و معرفتي مانند: افزايش حّس تقواي‌الهي، معادباوري و روحيّه جهادي و باورهاي ديني. در بعد عاطفي شامل: افزايش احساس مسئوليّت‌پذيري، مهرورزي اجتماعي، اعتماد‌به‌نفس و عدم‌وابستگي به بيگانگان. در بعد عملي و فرهنگي شامل: راهنمايي‌كردن ديگران، نيكوكاري اجتماعي، امربه‌معروف و نهي‌از‌منكر، صله‌رحم، تقويت گروههاي مردم‌نهاد و مشاركت فعّال در فعاليتهاي فرهنگي اجتماعي. در بعد عملي و اجتماعي شامل: آموزش مهارتهاي ارتباط اجتماعي، اصالت‌دادن به كار ‌جمعي و داشتن وجدان‌كاري، تشكيل اردوهاي جهادي. در بعد عملي و اقتصادي شامل: توزيع عادلانه ثروت، سازماندهي كمكهاي مردمي، اهتمام به امور خير و وقف، پرداخت خمس و زكات و اطعام به نيازمندان مي‌شود. موانع ايجاد تعاون اجتماعي از ديد اسلام، دو بخش نظري و عملي دارد. در بعد نظري و معرفتي، تربيتي شامل: عدم‌شناخت ارزشهاي‌اسلامي و نشناختن حقوق و وظايف خود نسبت به ديگران، غرور، بدبيني. در بعد نظري و فرهنگي شامل: نداشتن روحيّه ستم‌ستيزي و ستم‌ناپذيري، عدم‌گرايش به توليد سودمند، تنبلي، قهرمان‌سازي منفي، تقليد ناپسند. در بعد نظري و اقتصادي شامل: بخل‌ورزيدن و پرهيز ازعمل به دستورات اقتصادي اسلام، رشوه‌خواري، تجمّل‌گرايي، انجام فعّاليّتهاي اقتصادي كاذب و اسراف. در بعد نظري و اداري، اجتماعي شامل: عدم‌شفّافيت در هزينه‌ها، رانت‌خواري، خسارت‌زدن به اموال‌عمومي،عدم التزام‌ عملي به قوانين اجتماعي اسلام مي‌شود.