به گزارش روابط عمومی مدرسه علمیه حضرت سیدالشهدا(ع) یزد، اعظم صنیعی معاون پژوهش این مدرسه، از برگزاری پیشنشست علمی با موضوع " نقش توحید در شکلگیری ارکان تمدن نوین"خبر داد.
در ابتدای این نشست، خانم یاوری استاد حوزه با تاکید بر اینکه توحید صرفا یک باور اعتقادی و بحثی انتزاعی نیست، اظهار داشت: توحید باید در عرصههای مختلف زندگی فردی و اجتماعی انسان، از جمله اخلاق، عدالت، علم، خانواده و حکومت، ظهور و بروز داشته باشد.
وی عدالت را یکی از ارکان مهم تمدنسازی دانست و بیان کرد: در سیره امیرالمؤمنین علی(ع)، عدالت حتی در برخورد با نزدیکترین افراد از جمله برادر ایشان عقیل رعایت میشد. همچنین عدالت حضرت محدود به مسلمانان نبود و کرامت انسانی را برای همه افراد مورد توجه قرار میداد؛ چنانکه برای پیرمرد غیرمسلمانی که به دلیل ناتوانی گدایی میکرد، از بیتالمال مقرری تعیین فرمودند.
استاد حوزه، علم را از دیگر ارکان تمدنسازی عنوان کرد و گفت: جامعه توحیدی میان ایمان و علم جدایی ایجاد نمیکند. پیامبر اکرم(ص) از همان آغاز بر اهمیت علم و دانش تاکید داشتند و مسجد علاوه بر محل عبادت، محل آموزش نیز بود. در دوره شکوفایی تمدن اسلامی نیز دانشمندانی همچون خوارزمی، ابنهیثم، ابوریحان بیرونی و زکریای رازی، در عرصههای مختلف علمی به دستاوردهای مهمی دست یافتند
وی با اشاره به سیره امام باقر و امام صادق(علیهماالسلام) افزود: در مکتب اهلبیت(ع)، عقل و دانش هیچگاه تحقیر نشد و شخصیتهایی همچون جابربنحیان در این مکتب رشد یافتند؛ البته علم باید در کنار توحید و اخلاق قرار گیرد، چراکه علم بدون اخلاق میتواند به ابزاری خطرناک تبدیل شود.
یاوری اخلاق و اعتماد را یکی دیگر از ارکان تمدن اسلامی دانست و اظهار داشت: در جامعه سالم، حتی انسان ضعیف باید بتواند به فرد قدرتمند اعتماد کند و مطمئن باشد که قدرت موجب ظلم و رفتار ناشایست با او نخواهد شد. سیره امام سجاد(ع) نمونهای روشن از ظهور اخلاق در زمان قدرت است و نشان میدهد اخلاق تنها در مقام موعظه معنا ندارد، بلکه باید در رفتار انسان نیز آشکار شود.
وی همچنین با اشاره به ماجرای زهیر بن قین گفت: تمدن توحیدی برای انسان خطاکار نیز راه بازگشت و اصلاح را باز میگذارد. زهیر پس از تغییر مسیر و پیوستن به امام حسین(ع)، مورد پذیرش حضرت قرار گرفت و در نهایت در راه دفاع از حق جان خود را فدا کرد؛ بنابراین جامعه تمدنساز باید امکان اصلاح، بازگشت و رشد را برای انسانها فراهم کند.
استاد حوزه با اشاره به پیام تمدنی قیام عاشورا تصریح کرد: اگر حادثه عاشورا را تنها در مظلومیت امام حسین(ع) خلاصه کنیم، بخش مهمی از پیام آن را نادیده گرفتهایم. هنگامی که قدرت از عدالت و حکومت از اخلاق جدا شود و مردم به دلیل ترس سکوت کنند، جامعه به سمت فروپاشی اخلاقی و ارزشی حرکت خواهد کرد. سخن امام حسین(ع) مبنی بر اینکه "انما خرجت لطلب الاصلاح فی امه جدی"نیز نشاندهنده همین نگاه اصلاحگرایانه و اجتماعی است.
یاوری در ادامه با اشاره به شکلگیری تمدن اسلامی در ایران اظهار داشت: اسلام ظرفیتهای علمی و فرهنگی ایران را از بین نبرد، بلکه در دورههای مختلف میان این ظرفیتها و فرهنگ اسلامی پیوند ایجاد شد و شخصیتهایی همچون ابنسینا، ابوریحان بیرونی، خوارزمی، فارابی و خواجه نصیرالدین طوسی در فضای تمدن اسلامی ظهور کردند. تمدن زمانی شکوفا میشود که علم، اخلاق و تخصصهای مختلف در کنار یکدیگر قرار گیرند.
وی تاکید کرد: تمدنسازی تنها وظیفه مسئولان و دانشمندان نیست، بلکه رفتارهای روزمره مردم نیز در ساختن فرهنگ جامعه نقش دارد؛ صداقت در معامله، رعایت حقوق دیگران، کمک به نیازمندان، وفای به عهد، انجام درست وظایف و تربیت صحیح فرزندان، همگی بخشی از تمدنسازی هستند.
استاد حوزه در پایان خاطرنشان کرد: اگر از تمدن نوین اسلامی سخن میگوییم، باید از ساختن انسان نوین اسلامی آغاز کنیم؛ انسانی که هم قرآن را میشناسد و هم جهان را، هم اهل عبادت است و هم اهل تلاش، و در برابر سرنوشت جامعه خود احساس مسئولیت میکند.
وی در جمعبندی مباحث گفت: توحید، انسان را از بندگی غیر خدا آزاد میکند و همین انسان آزادشده میتواند جامعهای عادلانه و اخلاقی بسازد؛ جامعهای که علم و قدرت را در خدمت انسان قرار دهد و از مجموع اینها تمدن شکل گیرد.
