به گزارش معاونت پژوهش مدرسه علمیه تخصصی الزهرا(س) گرگان آیت الله سید مجتبی نورمفیدی در نشست علمی « بررسی ابعاد سیاسی و اخلاقی واقعه غدیر خم »که از سوی مدرسه علمیه تخصصی الزهراء(سلاماللهعلیها) گرگان در جمع اساتید و کارکنان این مدرسه برگزار شد، با بیان روایتی از امام باقر (علیهالسلام) به بیان برتری ولایت پرداخت و گفت: ولایت کلید امور، باب همه چیز، و رضایت الهی است. زیرا رضایت خداوند در اطاعت امام پس از شناخت او قرار دارد. بنابراین، معرفت امام و سپس اطاعت از او از مهمترین وظایف دینی انسان به شمار میآید.
وی افزود: ولایت معنایی بسیار گسترده دارد در حوزه تکوین، به جایگاه امام و ولایت تکوینی او در سلسله علل اشاره دارد و در حوزه تشریع نیز ولایت امام دامنهای وسیع و تعیینکننده دارد اگر بخواهیم این مفهوم را در یک جمله کوتاه و ساده بیان کنیم، باید بگوییم که ولایت یعنی: مرجعیت علمی و دینی، و زعامت سیاسی و اجتماعی.
رئیس پژوهشگاه مطالعات فقه معاصر ادامه داد: آنچه در روز عید غدیر رخ داد، این بود که پیامبر اکرم (صلیاللهعلیهوآله)، امیرالمؤمنین علیهالسلام را به عنوان خلیفه و جانشین پس از خود منصوب فرمودند البته این انتصاب، از مقامات معنوی امیرالمؤمنین (علیهالسلام) به شمار نمیآید؛ بلکه فضائل امیرالمومنین موجب شد که غدیر پیش بیاید.
خلافت امیرالمومنین زاییده یا معلول اون مقامات معنوی و فضیلتهاست. زیرا غدیر تنها بیان یکی از فضائل آن حضرت نیست، بلکه یک جایگاه الهی، دینی و مدیریتی برای امت اسلامی است.
آیت الله سید مجتبی نورمفیدی تصریح کرد: خلافت و امامت امیرالمؤمنین علیهالسلام، در واقع معلول و زاییده مقامات معنوی و فضائل بیکران آن حضرت است این انتصاب، اگرچه یک مزیت ظاهری برای امت محسوب میشود، اما در حقیقت ریشه در شایستگیهای ذاتی و کمالات ایشان دارد غدیر، نماد حاکمیت «عصمت»، «عدالت» و در یک کلمه، «حاکمیت انسان کامل» بر جامعه بشری است.
وی گفت: امام راحل (ره) تعبیر بسیار زیبایی در این باره دارند و غدیر را از دو جهت «ناصب» (تعیینکننده) و «منصوب» (شخص تعیینشده) دارای امتیازی ویژه میدانند: ناصبِ غدیر، ذات اقدس الهی است و منصوبِ آن، امیرالمؤمنین علیهالسلام. این نشاندهنده عنایت ویژه خداوند به امت پیامبر است که بهترین و کاملترین انسان، مسئولیت اداره امور جامعه را بر عهده بگیرد.
استاد حوزه تاکید کرد: نکته حائز اهمیت این است که مسئله ولایت و جانشینی، صرفاً یک رویدادِ محدود به روز غدیر نبوده است؛ بلکه پیامبر اکرم (صلیاللهعلیهوآله ) از همان ابتدای بعثت و آغاز دعوت، این استراتژی را دنبال میکردند. در جریان «یومالدّار» و هنگام نزول آیه «وَأَنذِرْ عَشِیرَتَکَ الْأَقْرَبِینَ»، پیامبر در جمع فرزندان عبدالمطلب پرسیدند: «کدامیک از شما مرا یاری میکند تا پس از من، وصی و جانشینم باشد؟» تنها امیرالمؤمنین علیهالسلام بود که پاسخ مثبت داد و پیامبر همانجا با جملهی تاریخی «هذا أَخی وَ وَصیِّی وَ وارِثی وَ خَلیفَتی مِنْ بَعْدی»، بر جایگاه ایشان تأکید ورزیدند. این نشان میدهد که برای امتداد رسالت پیامبر، راهبریِ جامعه توسط امامِ معصوم، یک ضرورت اجتنابناپذیر بوده است.
آیت الله سید مجتبی نورمفیدی در ادامه خاطرنشان کرد: طرح موضوع غدیر، نه تنها تضادی با «وحدت» ندارد، بلکه اگر به حقیقت و باطن آن توجه شود، بهترین ابزار برای وفاق است برخی تصور میکنند برای حفظ وحدت باید از این باورها کوتاه آمد، اما این ناشی از درک نادرست از «وحدت» و «غدیر» است. اگر جامعه بشری فرصت مییافت تا تحت مدیریت و راهبریِ شخصیتی مانند امیرالمؤمنین (علیهالسلام) با آن معیارها و ارزشهای متعالی قرار گیرد، امروز شاهد سرنوشتی بسیار متفاوت و متعالیتر بود.
وی گفت: واقعه غدیر در واقع بستری برای اعلان عمومی بود پیامبر اکرم (صلیاللهعلیهوآله)،) از همان روزهای آغازین بعثت و با نزول آیه «وَأَنذِرْ عَشِیرَتَکَ الْأَقْرَبِینَ»، این خط استراتژیک را دنبال میکردند تفاوت غدیر با آن مراحل اولیه در این بود که پیشتر، موضوع جانشینی در جمعهای محدود و به مناسبتهای مختلف مطرح میشد، اما در غدیر، این پیام به شکلی فراگیر اعلام شد تا حجت بر همگان تمام شود و هیچ عذری برای مخالفت باقی نماند.
استاد حوزه بیان کرد: همانطور که حضرت فاطمه زهرا (س) در احتجاجات خود در برابر بهانهتراشیهای عدهای فرمودند: «آیا پدرم در روز غدیر خم، جای هیچ عذر و بهانهای را برای شما باقی گذاشت؟» (هل ترکَ لِأحدٍ یومَ غدیرِ خُمٍّ عُذراً؟). این اعلان عمومی در غدیر، نقطه عطفی بود تا مسیرِ اداره جامعه مشخص شود.
هدف غایی پیامبر (ص) از این پیگیری مستمر، از ابتدا تا انتها، این بود که زمام امور جامعه به دست کسی سپرده شود که شایستگیِ تمامعیارِ رهبری را داشته باشد. جامعهای که با هدایت چنین شخصیتی رشد کند، جامعهای است که در آن زمامدار، اسیرِ قدرت، ثروت و شهرت نیست؛ بلکه انسانی است شجاع، مقاوم و همچون کوهی استوار که با دقتی موشکافانه، «عدالت» را در تمام ارکان جامعه احیا و اجرا میکند. در واقع، پیامبر (ص) میخواستند الگوی حاکمیتِ حق و عدل، برای همیشه در تاریخِ بشریت تثبیت شود.
