پایگاه معاونت پژوهش حوزه های علمیه خواهران سراسر کشور

گسترش معنويت‌هاي ساختگي و غير اصيل در سال‌هاي اخير، به عنوان يكي از مهم‌ترين و حياتي‌ترين چالش‌هاي فرهنگي و ديني پيش روي جوامع اسلامي به شمار مي‌آيد. در اين راستا، قرآن كريم و همچنين روايات مستند اهل‌بيت‌ (عليهم السلام)، ضمن تأكيد مجدد بر فطرت توحيدي انسان، به تشريح و تبيين عوامل اساسي انحراف از معنويت حقيقي پرداخته‌اند. شناخت دقيق ريشه‌هاي دروني گرايش افراد به معنويت‌هاي كاذب، يك ضرورت انكارناپذير براي حفظ سلامت فكري و اعتقادي جامعه اسلامي محسوب مي‌شود؛ زيرا بدون تحليل عميق اين زمينه‌هاي روان‌شناختي و اخلاقي، هرگونه مقابله علمي و فرهنگي با اين پديده نوين، ناقص و ناكارآمد خواهد بود.يافته‌هاي پژوهشي نشان مي‌دهند كه مهم‌ترين زمينه‌هاي دروني اين گرايش عبارتند از: ضعف در سطح ايمان و يقين قلبي، ميل شديد به لذت‌گرايي افراطي و تجربه‌جويي صرف، دچار شدن به بحران هويت فردي، غفلت مداوم از ياد خدا، صفاتي مانند تكبّر و خودمحوري، و همچنين ناآگاهي از معرفت ديني اصيل و عميق. در مقابل، قرآن كريم به عنوان يك منبع هدايت، عواملي مانند تقويت ايمان بنيادين، تزكيه مستمر نفس، توكل كامل به خداوند، و تعقل در آيات الهي را به عنوان مسير بازگشت به معنويت حقيقي ارائه مي‌دهد. اين نتايج به‌طور واضح حاكي از آن است كه اصلاح و استحكام بخشيدن به بنيان‌هاي رواني و اخلاقي فرد، شرط اساسي و لازم براي رويارويي موفقيت‌آميز با جريان‌هاي معنويت‌نما و حفظ اصالت باورهاي ديني است.