در راستای راهبرد «نهادینهسازی تشکیل و استحکام خانواده» و با هدف ارتقای مهارتهای زندگی مشترک مبتنی بر آموزههای اسلامی، نشست علمی ـ روانشناختی «از تعارض تا تفاهم؛ راهکارهای علمی برای ساختن روابط سالم خانوادگی» در قالب طرح «خانواده پایدار، جامعه پویا»، روز سهشنبه ۲۱ مهرماه ۱۴۰۵، در سالن اجتماعات مدرسه علمیه فاطمیه نجفآباد برگزار شد. در این نشست، سرکار خانم پروین امید، مشاور مدرسه علمیه فاطمیه نجفآباد و کارشناس ارشد روانشناسی، به تبیین مفهوم تعارض، عوامل شکلگیری آن و راهکارهای مدیریت اختلافات خانوادگی پرداخت.
در این نشست، تعارض بهعنوان بخشی طبیعی از روابط انسانی معرفی شد که میتواند در سطح درونی، در قالب کشمکش میان خواستهها و اهداف فرد، یا در سطح بیرونی، در روابط خانوادگی و اجتماعی بروز یابد. سخنران با تأکید بر دوگانه مثبت و منفی بودن تعارض، بیان کرد که مواجهه سازنده با اختلافها میتواند زمینهساز بازنگری در نگرشها، رشد فردی و بهبود روابط باشد؛ درحالیکه ناتوانی در مدیریت آن، به تشدید تنشها منجر میشود.
از مهمترین عوامل شکلگیری تعارضات خانوادگی که در این نشست بررسی شد، میتوان به تفاوتها و شباهتهای شخصیتی، اختلاف در باورها و نگرشها، ضعف مهارتهای ارتباط مؤثر، حلنشدن تعارضات گذشته، بیتوجهی به نیازهای متقابل، تأثیر رسانهها، دخالت اطرافیان و مشکلات اقتصادی اشاره کرد. همچنین با تأکید بر دیدگاه ویلیام گلاسر در نظریه انتخاب، پنج نیاز اساسی انسان شامل بقا، عشق و تعلق، قدرت، آزادی و تفریح تبیین شد و نقش توجه به این نیازها در پیشگیری از نارضایتی و تعارضات خانوادگی مورد توجه قرار گرفت.
در بخش راهکارها، بر ضرورت شناسایی ریشه تعارض، گفتوگوی سازنده، مذاکره منطقی، توجه به دیدگاه و نیازهای طرف مقابل و پرهیز از بازگشایی مکرر دلخوریهای حلنشده گذشته تأکید شد. همچنین مفهوم پذیرش آگاهانه بهعنوان یکی از شیوههای مواجهه با شرایط تغییرناپذیر مطرح شد؛ رویکردی که به معنای تأیید رفتار نادرست یا سرکوب احساسات نیست، بلکه بر پذیرش واقعیت، مدیریت واکنشهای فردی و تمرکز بر توانمندیها و حدود ارتباطی تأکید دارد.
در جمعبندی این نشست، بر این نکته تأکید شد که مدیریت مؤثر تعارض مستلزم شناخت دقیق مسئله و انتخاب راهکار متناسب با شرایط است؛ بهگونهای که در موقعیتهای قابل حل، گفتوگو و تعامل منطقی و در شرایط تغییرناپذیر، پذیرش آگاهانه و مدیریت صحیح روابط در اولویت قرار گیرد. این برنامه با هدف توانمندسازی طلاب مجرد برای آمادگی در مسیر تشکیل خانواده و طلاب متأهل برای تحکیم بنیان خانواده، در چارچوب طرح «خانواده پایدار، جامعه پویا» برگزار شد.
