به گزارش معاونت پژوهشی، نشست علمی‑پژوهشی با عنوان «زینب فریاد فرمند؛ از تابآوری تا راهبری» روز ۳۰ تیرماه ۱۴۰۵، در فضایی سرشار از معرفت و بصیرت، در بقعه تاریخی شیخ نوابی شهرستان خوی برگزار شد.
این نشست که با حضور عموم بانوان اندیشمند و علاقهمند به سیره اهلبیت (ع) همراه بود و بهصورت همزمان (حضوری و مجازی) برگزار گردید.
در این گردهمایی علمی، سرکار خانم معصومه محمدلو، نویسنده، پژوهشگر برجسته و استاد مطرح حوزههای علمیه که دبیری ستاد امر به معروف و نهی از منکر شهرستان خوی را نیز بر عهده دارند، بهعنوان سخنران اصلی به ارائه بحث پرداختند. ایشان با تسلطی کمنظیر بر متون تاریخی و رویکردی دقیق و روشمند، به واکاوی عمیق موضوع «تحلیل تاریخی سیاسی و گفتمان عبارت یاابنالطلقة در خطبه حضرت زینب (س)» اختصاص دادند.
استاد محمدلو در ابتدای سخنان خود، با ارجاع به منابع معتبر تاریخی، به تبیین پیشینهی عبارت «یا بنالطلقاء» (ای فرزند آزادشدگان) پرداختند. ایشان تشریح کردند که این تعبیر، اشارهای تاریخی به واقعهی فتح مکه در سال هشتم هجری دارد؛ جایی که پیامبر اکرم (ص) پس از پیروزی بر مشرکان، با اعلام عفو عمومی، بسیاری از سران قریش از جمله ابوسفیان و خاندان بنیامیه را که از سرسختترین دشمنان اسلام بودند، بخشیدند و آنان را آزاد کردند.این گروه در تاریخ اسلام به «طلقاء» (آزادشدگان) معروف شدند.
سخنران با استناد به خطبهی حضرت زینب (س) در مجلس یزید، که فرمودند: «أَمِنَ الْعَدْلِ یَا ابْنَ الطُّلَقَاءِ تَخْدِیرُکَ حَرَائِرَکَ وَ إِمَاءَکَ وَ سَوْقُکَ بَنَاتِ رَسُولِ اللَّهِ سَبَایَا» (آیا این عدل است ای فرزند آزادشدگان که کنیزان و زنان خود را میپوشانی، اما دختران رسول خدا را برهنه و اسیر به شهرها میکشانی؟)، این نکته را روشن ساختند که حضرت زینب (س) با این خطابهی آتشین، در واقع رسوایینامهای تاریخی بر ضد خاندان بنیامیه رقم زدند.
استاد محمدلو با نگاهی راهبردی و با بهرهگیری از روشهای دقیق تحقیق تاریخی، نشان دادند که حضرت زینب (س) چگونه در اوج اسارت و مصیبت، با بهرهگیری از این گفتمان انقلابی، تابآوری را از یک حالت انفعالی خارج کرده و به ابزاری برای روشنگری، افشاگری و در نهایت راهبری فکری-اجتماعی جامعه تبدیل نمودند.
ایشان تأکید کردند که این تعبیر کوبنده، یک تحلیل سیاسی عمیق بود که با یادآوری پیشینهی ذلتبار و کفرآمیز خاندان یزید، مشروعیت ساختگی آنان را برای خلافت اسلامی، یکسره باطل میکرد و جاهطلبی و ستمپیشگی آنان را در برابر چشمان حاضران در مجلس یزید، رسوا میساخت.
قابلذکر است که این استاد برجسته در بخشهای پایانی سخنرانی خود، با نگاهی دقیق و زمانشناسانه به مسائل روز جامعه ایرانی، به تطبیق گفتمان زینبی با شرایط کنونی پرداختند. ایشان با تأکید ویژه بر «بصیرت زینبی» خاطرنشان کردند که امروز نیز بانوان جامعه اسلامی در میانه ی هجمههای ترکیبی دشمن، بیش از هر زمان دیگری نیازمند تأسی به صبر، هوشمندی و شجاعت حضرت زینب (س) هستند تا بتوانند در تشخیص حق از باطل، دچار تردید نشوند و همچون اسوه خویش، پرچدار عزت و سربلندی ایران اسلامی باشند.
استاد محمدلو در پایان، زنان را به نقشآفرینی فعال در عرصههای اجتماعی و سیاسی فراخواندند و تابآوری امروز را مقدمهای برای راهبری فردا در تراز انقلاب اسلامی قلمداد کردند و بر لزوم بازخوانی این میراث روایی برای مقابله با جریانهای انحرافی معاصر تأکید نمودند.
شایان ذکر است این نشست ارزشمند با همکاری حوزه علمیه الزهراء (س) میاندوآب و همچنین دو نهاد علمی و فرهنگی شهرستان خوی؛ یعنی سازمان بسیج حوزه فاطمه الزهراء (س) و حوزه علمیه خواهران الزهراء (س) برگزار گردید.
