پایگاه معاونت پژوهش حوزه های علمیه خواهران سراسر کشور

چكيده اين پژوهش به بررسي نقش حياتي و بي‌بديل امام علي (عليه‌السلام) حفظ وصيانت از مبين قرآن كريم از هر گونه تحريف، چه لفظي و چه معنوي مي‌پردازد‌‌‌. قرآن كريم به‌عنوان آخرين معجزه الهي و راهنماي جاودانه بشريت، همواره هدف تحريفات فرصت‌طلبانة سياسي و اعتقادي بوده است و مسلماً حفظ سلامت و اصالت پيام قرآن، ضامن هدايت راستين جامعه بشري است و انحراف از آن، منجر به گمراهي خواهد شد‌‌‌. در اين ميان، امام علي (عليه‌السلام) به‌عنوان وصي پيامبر (صلي الله عليه وآله و سلم)، نقش كليدي و محوري در پاسداري از اين امانت الهي ايفا كرده است‌‌‌. روش تحقيق در اين پژوهش، توصيفي– تحليلي بوده و با اتكا به منابع كتابخانه‌اي و مطالعات تاريخي، سير شكل گيري تحريفات و واكنش‌هاي قاطعانه امام علي(عليه‌السلام) در برابر آن ها واكاوي شده است‌‌‌. يافته‌هاي پژوهش نشان مي‌دهد كه قرآن كريم از ابتدا با حفاظت الهي تضمين شده و پيامبر(صلي الله عليه و اله و سلم) آن را با دقت به اصحاب منتقل مي‌كردند، و امام علي (عليه‌السلام) نيز در دوران حيات پيامبر، اولين حافظ وكاتب وحي بودند‌‌‌. ايشان در ابعاد مختلفي به صيانت از قرآن پرداختن؛ از جمله در حوزه‌ي تحريفات لفظي وشكلي، با كتابت صحيح، آموزش قرائت درست، مراقبت از كلمات، بيان ناسخ ومنسوخ وطبقه بندي محكم ومتشابه، از انحرافات زباني وساختاري جلوگيري نمودند‌‌‌. در زمينه‌ي تحريفات معنوي وتفسيري، ايشان با معرفي اهل بيت (عليهم‌السلام) به عنوان مرجع فهم قرآن، تفسير بر اساس سنت نبوي، ونقد تفسير‌هاي نادرست وظاهري؛ به حفظ معاني اصيل قرآن همت گماشتند‌‌‌. همچنين، امام علي (عليه‌السلام) با اتخاذ مواضع قاطع در برابر جريان‌هاي تحريف گراي فكري وعقيدتي مانند غلات، خوارج ومرجئه و با بهره گيري از روش‌هاي متنوعي چون موعظه، احتجاج ودر صورت لزوم، برخورد نظامي، مانع گسترش انحرافات شدند‌‌‌. در نهايت روش‌هاي علمي وعملي امام (عليه‌السلام) در صيانت از قرآن، الگوي جاودانه براي مقابله با تفسيرهاي نادرست وقرائت‌هاي سياسي و افراطي از قرآن در دنياي امروز محسوب مي‌شود‌‌‌. واژگان كليدي: امام(عليه السلام) ؛ صيانت، تحريف، جريان‌هاي تحريف گرا