این کارگاه در تاریخ ۲۹مهرماه ۱۴۰۵توسط استاد عباسی در حوزه علمیه الزهرا سلاماللهعلیها شهرستان میاندوآب برای طلاب برگزار شد. هدف از برگزاری کارگاه، تبیین جایگاه ارتباط میانفردی و ارائه اصول و قواعد ارتباط مؤثر بر اساس آموزههای دینی بود. در این کارگاه، ارتباط میانفردی بهعنوان بستری برای تحقق آموزههای اخلاقی و دینی در تعامل با دیگران معرفی شد. همچنین پنج اصل اساسی ارتباط مؤثر، شامل احترام، مدارا، خوشبینی، حسن خلق و تغافل، بهتفصیل بررسی گردید.
در بخش نخست، اصل احترام بهعنوان نخستین شرط شکلگیری ارتباط سالم و مؤثر مطرح شد. احترام تنها به ادب ظاهری محدود نمیشود، بلکه به معنای به رسمیت شناختن کرامت و جایگاه مخاطب است. در سیره معصومین علیهمالسلام نیز رعایت ادب در گفتار و رفتار با همه اقشار مورد تأکید قرار گرفته است. بیاحترامی اعتماد را از بین میبرد و فضای ارتباط را به سمت منفی سوق میدهد.
عباسی مباحث را این چنین ادامه دادند : اصل مدارا به معنای نرمش و رفق در تعامل با دیگران تبیین شد. مدارا به معنای چشمپوشی از حق یا زیرپا گذاشتن اصول نیست، بلکه عاملی برای کاهش تنش و حفظ پیوندهای اجتماعی است. امام کاظم علیهالسلام مدارا را نیمی از زندگی دانستهاند. بر همین اساس، مدارا سختیهای ارتباط را آسان میکند و زمینه جذب قلوب را فراهم میسازد.
سپس اصل خوشبینی مورد بحث قرار گرفت. خوشبینی در ارتباط یعنی حمل گفتار و رفتار دیگران بر وجه نیکو و پرهیز از بدگمانی. در فقه اسلامی این اصل با عنوان «اصالةالصحه» شناخته میشود. قرآن کریم نیز مؤمنان را از بدگمانی برحذر داشته است. خوشبینی اندوه را میکاهد و آرامش دل را افزایش میدهد.
در بخش دیگراین نشست ، اصل حسن خلق بهعنوان یکی از عوامل مهم اثرگذاری در ارتباط معرفی شد. حسن خلق یعنی خوشرفتاری و گشادهرویی در تعامل با مردم. قرآن کریم پیامبر اکرم صلیاللهعلیهوآله را دارای «خلق عظیم» توصیف کرده است. امام صادق علیهالسلام نیز به رفتار نیک با مردم سفارش کردهاند. حسن خلق محبت خدا و بندگان را برای انسان به ارمغان میآورد.
در پایان، اصل تغافل بهعنوان یکی از ظریفترین اصول ارتباطی بررسی شد. تغافل با غفلت تفاوت دارد و به معنای آگاهی همراه با کریمانه رفتار کردن است. این اصل برای حفظ آبروی طرف مقابل و فراهم کردن زمینه اصلاح به کار میرود. امام سجاد علیهالسلام اصلاح زندگی را در زیرکی و تغافل دانستهاند. بنابراین، تغافل ابزاری برای مدیریت کریمانه خطاها و حفظ حرمتها در روابط است.
در جمعبندی این نشست علمی عباسی به پنج اصل احترام، مدارا، خوشبینی، حسن خلق و تغافل یک منظومه به هم پیوسته از قواعد ارتباطی بیان کردند . کاربست این اصول در روابط طلاب با یکدیگر، با اساتید و با مراجعان میتواند الگوی عملی یک جامعه دینی سالم را محقق می سازد.
