معاون پژوهش مؤسسه آموزش عالی حوزوی الزهراء (سلام الله علیها) تبریز، از برگزاری جلسه دفاع خانم سمیه خلیلی، طلبه رشته کلام با گرایش مهدویت شهرستان تبریز، با موضوع «ولایت امامان علیهم السلام؛ تفویض یا تجلی ولایت الهی»در حضور اساتید داور و راهنما؛ حجج الاسلام و المسلمین جناب آقای محمد مهدوی و جناب آقای ناصر فروهی خبر داد.
خانم خلیلی در تبیین پایان نامه خود اذعان داشتند که این پژوهش با هدف بررسی نسبت میان ولایت امامان و ولایت الهی و پاسخ به این پرسش که ولایت امامان امری تفویضی از سوی خداوند است یا تجلی ولایت الهی، انجام شده است و دیدگاه‌های متکلمان امامیه، حکمای اسلامی همچون ملاصدرا، آیت‌الله جوادی آملی و امام خمینی(ره) و برخی عرفای مکتب شیعه را در ابعاد معرفتی، هستی‌شناختی و انسان‌شناختی مورد بررسی قرار داده است.
وی در ادامه افزودند بر اساس یافته‌های این پژوهش، در نگاه عرفانی و حکمی، ولایت امامان صرفاً یک مقام قراردادی یا امر تفویضی نیست، بلکه ظهور و تجلی اسماء و صفات الهی در وجود «انسان کامل» به شمار می‌رود. در این دیدگاه، امام مظهر ولایت مطلقه الهی و واسطه فیض است و ولایت او از استقلال در برابر ولایت خداوند برخوردار نیست.در مقابل، برخی رویکردهای کلامی، به‌ویژه در چارچوب عقل‌گرایی معتزلی، ولایت امامان را به‌عنوان منصبی تفویض‌شده تبیین کرده‌اند که در آن، امام عهده‌دار نقش مدیریتی و هدایتی است.
نتایج پژوهش نشان می‌دهد که تفسیر ولایت امامان به‌صورت تفویض، حتی با قید اذن الهی، در صورتی که به معنای استقلال فاعلی امام باشد، با مبانی توحید افعالی و حکمت اسلامی با چالش‌هایی مواجه خواهد بود؛ زیرا فاعلیت مستقل غیر، چه در عرض فاعلیت خداوند و چه در طول آن، با مبانی توحید افعالی سازگار دانسته نشده است.در مقابل، دیدگاه «تجلی ولایت الهی» با عبور از دوگانه تفویض و استقلال، ولایت امام را ظهور شؤون الهی در وجود انسان کامل تبیین می‌کند. بر این اساس، امام در مقام تکوین و تشریع، فاعل مستقل در برابر خداوند نیست، بلکه فاعلیت او تجلی فاعلیت الهی و ولایت او شعاعی از ولایت مطلقه خداوند است.
نتیجه نهایی اینکه امام به عنوان «مظهر اتم» و واسطه فیض، محل ظهور اراده و ولایت الهی است و این تبیین نه تنها با توحید افعالی منافاتی ندارد، بلکه ولایت امامان را به‌عنوان جلوه‌ای عینی از توحید در حوزه ولایت تفسیر می‌کند.
در ادامه استاد داور به بیان اشکالات پرداخت و مقرر گردید طلبه به رفع اشکالات مذکور بپردازد.
در نهایت پایان نامه خانم خلیلی با رتبه عالی مورد پذیرش داوران قرار گرفت.
