؛༻⃘⃕࿇﷽༻⃘⃕❀.
گزارش سلسله نشستهای علمی پژوهشی سیره راویان
نخستین نشست «سیره راویان» با موضوع بررسی شخصیت و سیره علمی و اجتماعی ملا محسن فیض کاشانی، با ارائه سرکار خانم جعفری، طلبه سطح سه مدرسه علمیه تخصصی بانو امین(ره)، برگزار شد.
در این نشست بر ضرورت شناخت زندگی و سیره عالمان و محدثان گذشته و بهرهگیری از تجربیات آنان برای ترسیم مسیر علمی، تبلیغی و اجتماعی طلاب تأکید شد. همچنین بیان شد که هدف از بررسی زندگی بزرگان، صرفاً آشنایی با شرح حال آنان نیست، بلکه باید شرایط دشوار زندگی و فعالیت علمی آنان را شناخت و از شیوه مواجهه آنان با مسائل برای شرایط امروز درس گرفت.
در ادامه، شخصیت ملا محسن فیض کاشانی، از عالمان و محدثان برجسته تاریخ تشیع، مورد بررسی قرار گرفت. فیض کاشانی از دوران کودکی با علوم دینی آشنا شد و در جوانی برای ادامه تحصیل به اصفهان رفت و از محضر استادان بزرگی همچون ملاصدرا بهره برد. وی در حوزههای مختلف علوم اسلامی از جمله حدیث، تفسیر و اصول به تبحر رسید و به عنوان عالمی صاحبنظر شناخته شد.
در این نشست همچنین به گرایش اخباری فیض کاشانی اشاره شد و توضیح داده شد که اخباریگری وی به معنای جمود فکری نبوده، بلکه ایشان در کنار توجه ویژه به قرآن و روایات اهلبیت(علیهمالسلام)، از عقل و درایت نیز در فهم معارف دینی بهره میبردند.
یکی از محورهای اصلی این نشست، معرفی کتاب «الوافی» به عنوان یکی از مهمترین آثار حدیثی فیض کاشانی بود. این اثر با گردآوری روایات کتب اربعه شیعه، تلاش کرده است روایات را به شکلی منسجم سامان دهد و از تکرارهای غیرضروری جلوگیری کند. همچنین فیض کاشانی در این اثر به بررسی سند روایات، توضیح مفاهیم دشوار و ارائه مطالب تفسیری پرداخته است و در بسیاری از مباحث، آیات مرتبط قرآن کریم را در کنار روایات قرار داده است؛ موضوعی که «الوافی» را به مجموعهای جامع برای مطالعه و پژوهش در حوزه حدیث تبدیل کرده است.
خانم جعفری در بخش دیگری از سخنان خود، با اشاره به ویژگیهای اجتماعی و اخلاقی فیض کاشانی، مردمی بودن، پرهیز از تندروی و حرکت تدریجی و حسابشده را از ویژگیهای مهم سیره این عالم برشمرد. وی بیان کرد که فیض کاشانی با وجود حضور در فضای سیاسی و اجتماعی دوران صفویه، تلاش میکرد مسائل را با تدبیر، منطق و استدلال پیگیری کند و از ظرفیت ارتباط با مردم و مسئولان برای پیشبرد اهداف علمی و دینی بهره ببرد. همچنین رفتار مناسب و توانایی بیان ساده و عقلانی معارف دینی از جمله عواملی دانسته شد که موجب جذب افراد مختلف، حتی کسانی که پیش از آن ارتباط چندانی با علوم اسلامی نداشتند، به مجالس علمی و معارف دینی میشد.
در پایان این نشست، بر ضرورت بازشناسی عالمان و محدثان بزرگ و الگوگیری از سیره آنان برای فعالیتهای طلبگی تأکید شد. بر اساس مباحث مطرحشده، طلبه علاوه بر کسب دانش و مهارتهای علمی، باید نسبت به جامعه و مسائل فرهنگی و اجتماعی نیز احساس مسئولیت داشته باشد و با ارتباط مؤثر با مردم، صبر، تدبیر و حرکت مستمر در مسیر ترویج معارف دینی گام بردارد. سیره فیض کاشانی در این زمینه میتواند الگویی برای طلاب امروز باشد تا در کنار فعالیت علمی، حضور اجتماعی و مردمی خود را نیز تقویت کنند.
