پایگاه معاونت پژوهش حوزه های علمیه خواهران سراسر کشور

اين پژوهش با هدف واكاوي نظام‌مند و تحليلي آيات مرتبط با زنان از منظر تفسير ارزشمند «مجمع‌البيان» تأليف علامه فضل بن حسن طبرسي صورت پذيرفته است. «مجمع‌البيان» به‌عنوان يكي از مهم‌ترين و جامع‌ترين تفاسير شيعي، مبناي نظري اين تحقيق جهت استخراج و تبيين مدل فكري طبرسي در خصوص جايگاه، حقوق، مسئوليت‌ها و نقش چندوجهي زنان در نظام هستي و جامعه‌ي اسلامي قرار گرفته است. هدف اصلي اين تحقيق، صرفاً توصيف نيست، بلكه تحليل عميق ديدگاه طبرسي با در نظر گرفتن رويكرد جامع و چندبعدي ايشان (ادبي، كلامي، فقهي و روايي) و ارزيابي موضع وي در خصوص اعتدال‌گرايي و تكريم انساني زن در برابر ديدگاه‌هاي تفريطي و افراطي است. اين پژوهش با اتخاذ روش تحليل محتواي كيفي و بهره‌گيري از تكنيك‌هاي نظام‌مند كدگذاري (با رويكرد داده‌بنياد)، گزاره‌هاي مرتبط با زنان را از متن تفسيري طبرسي با دقت استخراج و طبقه‌بندي مي‌كند. اين رويكرد روش‌شناختي، امكان درك دقيق‌تر و عميق‌تري از چگونگي تبيين دغدغه‌هاي حقوقي، اخلاقي و اجتماعي زنان در متن قرآني را از منظر اين مفسر فراهم مي‌آورد. نتايج حاصل از اين تحقيق، نه تنها به ارتقاي دانش نظري و عملي در حوزه مطالعات زنان و خانواده در تراز اسلامي كمك شاياني مي‌نمايد، بلكه ضرورت تبديل مفاهيم قرآني و انديشه‌هاي تفسيري غني مانند طبرسي را به نظريه‌هاي نظام‌يافته و متفاهم در جامعه‌ي علمي تأييد مي‌كند تا خلأ موجود در ارائه‌ي يك چشم‌انداز متوازن و مستدل اسلامي در مورد زنان پر شود.