پایگاه معاونت پژوهش حوزه های علمیه خواهران سراسر کشور

زهد در سنت اخلاق اسلامي، فضيلتي دروني و به معناي وارستگي دل، عدم وابستگي به ماديات و ترجيح ارزش‌هاي پايدار اخروي بر تمتعات گذراست؛ در حالي كه قناعت، حالتي نفساني و رفتاري عملي است كه به رضايت دادن به حد كفاف و تدبير در مصرف اشاره دارد. تفاوت اين دو در آن است كه زهد، بي‌رغبتي و پيوند‌ناگسستنِ قلبي با دنياست (حتي در صورت دارايي)، اما قناعت، سازگاري و خشنودي به سهم مقدر و موجود است. پژوهش حاضر با هدف تبيين ماهيت اخلاقي زهد و سنجش كاركردهاي تربيتي آن در ارتقاي سلامت فردي و اجتماعي سامان يافته است. اين تحقيق با روش توصيفي‌تحليلي و با بهره‌گيري از منابع اصيل اخلاقي و تربيتي، به بررسي ابعاد اين فضيلت پرداخته است. يافته‌هاي پژوهش نشان مي‌دهد كه زهد با تعديل آرزوها، پيشگيري از طمع و تقويت عزت نفس، نقشي كليدي در سلامت روان‌شناختي و فردي دارد. در بعد اجتماعي نيز زهد با مهار زياده‌خواهي كه منشأ تزاحم‌هاست، زمينه‌ساز بسط عدالت، تحكيم پيوندهاي انساني، و جايگزيني همدلي به جاي رقابت‌هاي مخرب مي‌گردد. در نتيجه، زهد اصيل اخلاقي با كاهش اضطراب‌هاي ناشي از دنياگرايي، بسترساز سلامت همه‌جانبه‌ي انسان و جامعه به‌شمار مي‌رود. ر نتيجه، زهد اصيل اخلاقي با كاهش اضطراب‌هاي ناشي از دنياگرايي، بسترساز سلامت همه‌جانبه‌ي انسان و جامعه به‌شمار مي‌رود.