پایگاه معاونت پژوهش حوزه های علمیه خواهران سراسر کشور

نماز به‌عنوان ستون دين و برجسته‌ترين نمود عبوديت، نقشي بنيادين در تربيت ديني انسان دارد و اقامه‌ي آن در خانواده، بيش از هر چيز مرهون تربيت و نقش‌آفريني مادر است. اين پژوهش با عنوان «نقش تربيتي مادر در اقامه نماز فرزندان در دين اسلام» به بررسي ابعاد مختلف اين نقش بر پايه‌ي منابع قرآني، روايي و ديدگاه انديشمندان اسلامي پرداخته است. مسئله از آن‌جا ناشي مي‌شود كه در روزگار حاضر، با ضعف در نهادينه‌سازي باورهاي ديني در نسل جديد، ضرورت بازشناسي جايگاه مادر در انتقال معارف عبادي، به‌ويژه نماز، بيش از پيش احساس مي‌شود. خلأ علمي موجود در اين زمينه نيز ناشي از كم‌توجهي پژوهش‌ها به نقش تربيتي مادر در اقامه‌ي نماز به‌عنوان يك فرآيند تربيت ايماني و خانوادگي است. اين پژوهش به روش توصيفي–تحليلي و با رويكرد كتابخانه‌اي انجام شده و داده‌ها از منابع تفسيري، حديثي، اخلاقي و آثار تربيتي علماي مسلمان گردآوري گرديده است. يافته‌ها نشان داد كه نقش مادر در اقامه‌ي نماز فرزندان، در سه حوزه‌ي اصلي جلوه‌گر است: 1. بعد آموزشي و معرفتي: مادر با آموزش احكام، فلسفه و آثار نماز، زمينه‌ي فهم و باور قلبي را در فرزند ايجاد مي‌كند. 2. بعد الگويي و رفتاري: پايبندي عملي مادر به نماز و حضور او در وقت عبادت، مؤثرترين عامل در الگوپذيري فرزندان است. 3. بعد عاطفي و انگيزشي: محبت، تشويق، نظارت همراه با مهر مادري و ايجاد فضاي معنوي در خانه، مهم‌ترين عنصر در تداوم اقامۀ نماز است. در مجموع، يافته‌ها حاكي از آن است كه اقامه‌ي پايدار نماز در خانواده بدون نقش‌آفريني آگاهانه، عاشقانه و مستمر مادر ممكن نيست و تربيت ايماني فرزندان از همين بستر آغاز مي‌شود