پایگاه معاونت پژوهش حوزه های علمیه خواهران سراسر کشور

اكل به معناي گرفتن و مطلق تصرف است نه خصوص خوردن. اما از آنجا كه خوردن، اولين فعل طبيعي مورد نياز انسان است، با گفتن واژه اكل، فعل خوردن به ذهن متبادر مي شود. اكل از مهم ترين نيازهاي فطري بشر محسوب مي گردد و از ديدگاه معارف ديني، نحوه بر طرف كردن اين نياز از ملاك ها و معيارهاي ويژه اي برخوردار است. اكل لازمه و توان انجام وظايف مي‌باشد و از ديدگاه قرآن مورد توجه واقع شده است. بدن انسان مركبي براي روح و نفس است و صحت و سلامتي اين مركب، تأثير شگرفي در حركت راكب به سوي كمال دارد. از اين رو خداوند متعال در شكل گيري بدن انسان، عنايات خاصي را مبذول داشته و براي رشد سلامتي و ايجاد مزاج متعادل، دستورات لازم را براي تغذيه اي سالم صادر فرموده است تا انسان به عنوان اشرف مخلوقات توفيق يابد جسم سالم خود را با روح شاداب الهي همگام ساخته و به اوج كمال برساند. تحريم و منع از خوردن بعضي چيزها در چهارچوب هدفمندي خلقت و دين، قابل تفسير و ريشه يابي است. در راه سلامتي، اسلام ما را از خوردن غذاها و نوشيدني هاي حرام برحذر داشته است تا اين نعمت بزرگ الهي فاسد و تباه نگردد. در شريعت آسماني ما، هرچه بدان امر شده حلال است. اگر چه بيانگر اباحه باشد و هر چه از آن نهي شده حرام است. مهمترين ملاك قرآني اكل حلال وطيب بودن است. امساك به معناي بازداشتن همراه نگهداري است. قرآن كريم، اكل و امساك را براي مؤمنان امري لازم و ضروري مي داند. روزه بهترين راه براي رسيدن به باطن عالم و مشاهده ملكوت است. برزگترين مانع رشد و تعالي بشر، فرو رفتن در لذائذ مادي نظير خوردن و آشاميدن و غرائز جنسي است و بهترين عامل رشد روحي وي نزاهت و پرهيز از اين امور است. مهم ترين مبناي امساك در قرآن پرهيز از حرام است. حرام خواري پيامدهاي سويي به همراه دارد. در پژوهش حاضر با استعانت از خداوند سبحان در صدد تبيين مباني قرآني مقررات اكل و امساك هستيم. واژگان كليدي: اكل، طعام، امساك، حلال، طيب، حرام، خبيث، صيام.