معاون پژوهش مدرسه علمیه فاطمه الزهرا س بندر ترکمن خبر داد

گلستان- نشست برگزاری نشست پژوهشی ویروس کرونا و رنسانس مذهبی

شناسه خبر : 93817

1399/04/24

تعداد بازدید : 19

گلستان- نشست برگزاری نشست پژوهشی ویروس کرونا و رنسانس مذهبی
با انتشار ویروس منحوس کرونا و تعطیلی اماکن آموزشی از جمله حوزه های علمیه خواهران ،مدرسه علمیه فاطمه الزهرا (سلام الله )بندرترکمن مورخه 1/4/99 اقدام به برگزاری نشست پژوهشی با عنوان «ویروس کرونا و رنسانس مذهبی » باحضور کارشناس محترمه خانم خدیجه قانعی زارع مدیریت مدرسه مقدسه ازطریق سامانه سیما نموده است

 

.شرح گزارش مباحث مطروحه به قرار ذیل می باشد :

یکی از آسیب ها ، مشکلات و چالش هایی که امنیت نسبی موجود در جامعه رااز بین برده و مدتی است که جهان را درگیر خویش ساخته است ویروس کرونا و یا کووید19می باشد؛ که باعث تخریب امنیت نسبی افراد و جامعه شده  است دراین جا مهمترین مساله ایی که به بحث دین وارد شد بابسته شدن حرم ائمه اطهار (ع)و هیأت های ممذهبی و تاکید برمراعات پزشکی (نه توصیه های روحانیون ) باسکوت دین باعث تحول و تغییر نگرش به دین شد که از آن رنسانس مذهبی یادشد زیرا برخی دین رامسئول رفع همه مشکلات می دانستند واکنون مشخص شد که دین نمی تواند مشکلات ماراحل کند و روحانیت نیز کاری از دستش برنمی آید.و این یعنی سکولاریسم !!! .دربحث رنسانس مذهبی یعنی باید دین کناررود و مذهب کنار گذاشته شود زیرا در بحث کرونا کاری از دست دین و مذهب بر نمی آید. و دین درهمه جا کارایی ندارد . برخی از متفکران غربی معتقدند که دین دردرمان ویروس کرونا تاثیری ندارد و توانایی پاسخگویی به کرونا راندارد  و بحث رنسانس مذهبی را مطرح نموده اند؛

پاسخ اجمالی : درهیچ دوره ای روحانیون و مراکز دینی مدعی درمان قطعی بیماری و حل همه مشکلات پزشکی درزندگی نبودند تابا آمدن ویروس کرونا ژوچ بودن مدعایشان ثابت شود اگر هم به جهت هجوم ویروس کرونا رنسانسی ایجاد شده باشد مربوط به گرایش افراطی به علم تجربی است که علم را کلید حل همه مشکلات می دانست و آن قدر به علم مطمئن بود که آن را جایگزین دین داری و خداباوری می دانست اما با بسته شدن مراکز دینی هم دلیل موجهی برایجاد رنسانس مذهبی و یا تغییر بنیادین در اللهیات و تفکر دینی نیست چرا که دین اسلام ، دین عقلانی است و معنویت راقبل و بعد از انتشار ویروس کرونا در چارچوب شریعت و حفظ مصالح اجتماعی مردم دنبال می کند حمایت از تعطیل کردن اماکن مذهبی درپی دستورات پزشکی نه فقط عیب اسلام نیست بلکه نشانه عقلانی بودن و موجه بودن این دین است .

پاسخ تفصیلی :

بعداز انتشار ویروس کرونا سبک زندگی مردم تغییر کرد و بسیاری از مراکز دینی و اماکن مذهبی تعطیل شد به همین جهت این پرسش مطرح شد که آیا کرونا سببب  به حاشیه راندن دین و مذهب و یا تغییرات بنیادین درتفکرات مذهبی شده یانه ؟

با 4دلیل به این تفکر نادرست  پاسخ خواهیم داد .

چهاردلیل عبارتند از :  محدودیت های اجتماعی چالش های علم و تکنولوزی عقلانیت دین اسلام رسالت دین و دینداری

اولین دلیل محدودیت های اجتماعی  است که مطرح نمودند ویروس کرونا یاهمان کووید 19 به جهت محدودیت هایی که  برای اجتماعات بشری به همراه آورد  عملا  همایش ها ، و تجمعات انسانی را به تعطیلی کشانده و این محدودیت ها تنها شامل  زیارتگاه ها   و اماکن مذهبی نبود  چه اینکه ورزشگاه ها ، استادیوم ها، مرکز فرهنگی و سینماها ، مراکز آموزشی و باشگاه ها ، دانشگاه ها ، مراکز تفریحی و پارک ها و...بصورت کلی تقریبا هرجایی غیراز بیمارستان ها رابه تعطیلی کشاند.  تنها اماکن اجتماعی بیمارستان ها بودند که آن هم به جهت درمان این بیماری باز بوده اند . بنابراین بااین دلیل بحث رنسانس مذهبی رد می شود .

دومین دلیل چالش های علم و تکنولوژی است . با انتشار ویروس منحوس کرونا یا کووید19درواقع یک شوک اجتماعی و تغییر درسبک زندگی ، بیش از آن که خطری برای اعتبار دین باشد این تلقی از علم و تکنولوژی را مورد چالش قرار می دهد که علم مأمن و پناهگاه برای عبور از تمام مشکلات و مهار طبیعت است و باتوسل به علم می توان به هر مشکل غلبه کرد . این تلقی از علم تجربی در عصر مدرن آن چنان قوت گرفته بود که برخی از متفکران اظهار بی نیازی از دین داری و خداباوری کردند و براین باور بودند که نیازی نیست برای این جهان خدائی درنظر گرفت .

حال با انتشار ویروس کرونا و اظهار عجز علم و تکنولوژی و تعطیلی تمام مراکز فرهنگی و اقتصادی و غیره مشخص شد که چگونه یک ویروس کوچک می تواند علم و تکنولوژی و نهادهای مرتبط با آن ها را دچار چالش جدی کند و تاچه اندازه سبک زندگی غربی را به بازنگری جدی وادارد.

اما سومین دلیل در رد مساله کرونا ورنسانس مذهبی بحث رسالت دین و دینداری است . هیچ گاه روحانیون و مراکز دینی مدعی درمان قطعی بیماری ها و حل همه مشکلات پزشکی درزندگی نبودند تاباآمدن ویروس کرونا پوچ بودن مدعی ایشان ثابت شود . علت این امر نیز این است که اساسا رسالت دین در وهله اوّل رسالتی معنوی و قدسی است که بیشتر ضمایر و قلوب اهل ایمان را مخاطب خود ساخته و دروهله دوم است که با پایبندی به دستورات دینی می تواند آثار جسمانی نیز برای انسان به همراه داشته باشد . علامه استاد شهید مرتضی مطهری (ره)می فرماید :«دین یک رسالتی دارد که این رسالت از غیر دین ساخته نیست ....»اسلام برایعقل بشر فوق العاده ارزش قائل است برای تفکر فوق العاده ارزش قائل است برای علم و مطالعه و آزمایش و مشاهده موجودات و به تعبیر خود قرآن برای سیر درآیلات آفاق و انفس فوق العاده ارزش قائل است ولی این چنین نیست که عقل و فکرو استدلال و علم و مشاهده و آزمایش هراندازه فرقی کند بتواند آن نشانه هایی راکه دین از انسان یاازجهان داده است ارائه کند این دیگر فقط رسالت دین است .»

بنابراین رسالت دین اساسا غیر از رسالت علم بوده و هیچ وقت دین و رهبران دینی خودشان را حلّال همه مشکلات نمیدانندتاگفته شود با آمدن کرونا و توصیه به رعایت دستورات پزشکی و بهداشت وغیره دین به حاشیه رانده شده است .علم و دین دو بال برای پرواز درآسمان حقیقت هستند که بودن یکی مارااز دیگری بی نیاز نمی سازد .

و اما دلیل چهارم عقلانیت دین اسلام است. درمورد بستن اماکن مذهبی نیز گفتنی است  که دین اسلام ، دین عقلانی است و معنویت را جز از طریق شریعت و عقل دنبال نمی کنند ازاین رو، اگر درجائی لازم باشد  برای حفظ جان مردم و مصالح مهم اجتماعی ، اماکن مذهبی تعطیل شوند دین اسلام از چنین حکمی دفاع می کند این حکم محدود به دوران پسا کرونایی نیست بلکه مبنای قرآنی و دینی دارد بنابراین تعطیل کردن اماکن مذهبی نه فقط نشانه ضعف اسلام نیست بلکه نشانه عقلانی بودن و موجه بودن اسلام است.

درنتیجه اگر به اصطلاح رنسانس نوزاییو یا تجدید حیاتی هم وجود داشته باشد مربوط به گرایش افراطی به علم تجربی است نه مربوط به آموزه های وحیانی ، آری این امر می تواند آغازی باشد برای موج جدیدی از معنویت خواهی که به سرعت همه دنیا رافراگرفته و از این رهگذر نه تنها آموزه های وحیانی آسیبی نخواهددید بلکه نیاز مبرم و ضروری انسان ها به معنویت و دل زدگی ایشان از برخی از آثار سوء و دستاوردهای نامطلوب جامعه مدرن (که نفی دین یکی از مقولات آن بود ) ایشان رادوباره به آغوش د

ین باز خواهد گرداند .