جلسه

کردستان - جلسه نقد فیلم

شناسه خبر : 57644

1396/12/22

تعداد بازدید : 29

کردستان - جلسه نقد فیلم
جلسه پژوهشی با موضوع: نقد و تحلیل فیلم سینمایی یتیم خانه ی ایران

جلسه پژوهشی با موضوع: نقد و تحلیل فیلم سینمایی یتیم خانه ی ایران
استاد جلسه: حجت الاسلام والمسلمین آقای حیدری کبیر زیدعزه
تاریخ برگزاری96/12/15
مکان برگزاری: سالن اجتماعات حوزه علمیه حضرت زینب سلام الله علیها
استاد نشست در ابتدای بحث به نظر خواهی از طلاب پرداخته و از ایشان خواستند که آنچه از فیلم برداشت نموده اند را بیان نمایند. که هر یک از طلاب نظرات خاص خود؛ از جمله بحث تلخ بودن مجموعه ی فیلم، بی کفایتی برخی مسولین دست بالا با توجه به مفهوم برداشت شده از فیلم، مستند تاریخی نداشتن و فقط بر اساس برخی شنیدارها بودنِ قطعه ی گم شده ای از تاریخ ، انحراف فکری خواص جامعه، تاکید برخی از اساتید همچون آقای پناهیان برای تماشای این فیلم و ....اشاره نمودند.
پس از اظهار نظر طلاب، آقای حیدری به معرفی کارگردان این فیلم که جناب آقای ابوالقاسم طالبی بود اشاره نموده و گفتند : ایشان در جایگاه خود به عنوان یک کارگردان سینمای ایران کم نظیرند و بیشتر فیلم های ایشان بر اساس یک ایدئولوژی خاص که از نوع تفکر ایشان برخواسته است می باشد.چنانکه پس از فتنه ی 88 به ساخت و اکران فیلم قلاده های طلا همت گماشند. اما باید به این مطلب اذعان نماییم که فیلم یتیم خانه ی ایران در مقابل قلاده های طلا به لحاظ جذابیت و دیالوگ هایی که ذهن را درگیر نمایند از سطح پایین تری برخوردار است. و کمتر توانسته با مخاطب ارتباط برقرار کند.
اما آنچه قبل از تحلیل لازم است بدانیم اینکه: در وهله ی اول هر پژوهشگرِ در زمینه ی سینما باید کتابهای تاریخیِ زمان مردمان و وقایع پرداخته شده در آن فیلم را مطالعه نماید. که امروزه کار بسیار آسانتر شده مثل جستجو در فضای ویکی پدیا، نورمگز و سایر منابع تاریخی. چرا که فهم در این مطلب یکی از رسالت ها طلاب می باشد.
استاد اشاره نمودند که: این فیلم از جهت بررسی اندیشه ی سیاسی نخبگان و همچنین نوعِ نگاه استعمار و استعمار گران بر کشور و جامعه قابل تامل است .و اما کلیت فیلم که به ظاهر مهم و چشم پر کن بود ارائه نقش طلاب و روحانیون در دو نقش متضاد و مقابل هم که یکی از روحانیون ثروتمند و وابسته ی به دربار که بسیار متملق و علاقمند به جایگاه و برتری جویی بود و دیگری سیدی جلیل القدر که مورد اعتماد و اعتنای مردم و بزرگان مذهبی جامعه بود.
ایشان در ادامه گفتند: لازم است که برخی از قطعات فیلم را با یکدیگر مرور نماییم تا به تحلیل بهتر آن بپردازیم یکی از قسمت های فیلم که دقیقه ی یازدهم می باشد و از دیالوگ های ماندگار فیلم است که می گوید: "آقایون ما قنبرک زدند و یک سری اجنبی تن فروش و وطن فروش عرصه رو به نفع خودشون پیش می برن" و طرف مقابل در جواب می گوید: "تن فروش خودش به جهنم می ره وطن فروش کشور رو به جهنم می کشونه" !!! اگر سر همین دو جمله بخواهیم بحث کنیم کلی مطلب ناگفته و شنیدنی در آن نهفته است.
اول اینکه: بحث نفوذ در آن زمان بسیار عمیق بوده به گونه ای که اگر ما مطالعه ای از عملکردِ بیگانگان و دشمنان به قول دیالوگ؛ اجنی داشته باشیم به وضوح درک خواهیم کرد که آنان بر چه نقاطی از جامعه دست می گذارند و سرمایه ی خود را صرف هدر دادن آن نیرو و توانایی داخلی می کنند که البته روند دشمنان مختلف است! مثلا: شیوه ی فرهنگی انگلیس برای براندازی یک جامعه، نخبگان هستند (فرماسونری کار می کنند) و با توده ی ملت کار ندارند در حالی که آمریکا برعکس آنان، بیشتر سرمایه ی خود را در جهت القای بیماری های فکری، اخلاقی، اجتماعی و.... به توده و سطح جامعه می کند!! که در اینجا لازم است ما نیز به مقابله و کارشکنی علیه آنان در آن نقطه ی خاص بپردازیم اما با توجه به مقوله ی نفوذ، مشکل اصلی از درون جامعه و در بطن آن است فلذا مقابله را سخت و در برخی موارد غیر قابل تشخیص کرده است. و البته توجه به این نکته نیز بسیار مهم است که در هر نوع رویکرد نتیجه واحد است و آن نفوذ در تک تک مهره ها و براندازی آن جامعه می باشد.
اما اینکه در ابتدای بحث در مورد قلاده های طلا صحبت شد بخاطر همگون بودن بخشی از آن با یکی از قسمت های یتیم خانه است که طبیب به قهرمان داستان می گوید: "دست زن و بچه ات را بگیر و ازینجا برو" (تاکید بر فرار به خاطر خانواده) شبیه همین جمله در فیلم قلاده ها نیز مطرح است آنجا که در سفارت انگلستان در اتاق فکرشان در حال گفت گو هستند کسی می گوید: " آقا شما نمی ترسید که این شورش ها به ضرر انگلستان باشد؟" سفیر انگلیس می گوید: "تا وقتی که فرزندان همین اشخاص در اینجا دارند درس می خوانند چگونه می توانند اینجا را نا امن کنند؟؟ در حالی که کشور ما را محل امن خانواده ی خود قرار داده اند" همین منورالفکر هایی که در موردشان بحث می کنیم دقیقا مصداق همان کلام حضرت امام خمینی رحمه الله علیه الست که می فرمودند:ما از شر ظلم طاغوت راحت می شویم اما از شر تحصیل کرده ها و اندیشمندانی که از غرب وارد کشور می شوند راحت نمی شویم!!" دقیقا همان تفکر قاجار در برخی از سیاستمداران ما که مدام بر طبل نا امیدی و نمی توانیم می زنند!! امروزه فراوان است.
جناب حجت الاسلام حیدری کبیر افزودند: یکی دیگر از مواردی که در این فیلم جای تامل دارد بحث تاریخ و آشنایی با آن از طریق مطالعه است. چنانکه در گفت و گوی خبرنگار انگلیسی به خبرنگار جوان ایرانی در ضیافت شبانه می گوید: "بچه جان برو کمی تاریخ بخوان دنیا به کشورهایی که قهرمانان خود را خاک می کنند احترام نمی گذارد." الان قهرمانان ما چه کسانی هستند؟ متاسفانه قهرمان زندگی ما افرادی است که در سینما معرفی می شود که برای نام و جایگاه و بهره مندی نفس خود به هر کار و حرفی تن می زنند نمونه اش بازیگران سریال هایی است که در شبانه روز چندین بار هم برای ما تکرار می شود و ...که اصلا به سطح جامعه کاری ندارند بلکه در دنیای کذایی یک عده ی اقلی از جامعه درگیرند و پر است از فرهنگ هایی که در اسلام ناب ما جایگاه ارزشی که ندارد هیچ بلکه ضد ارزش است مثل اینکه عکس های شخصی عروس و داماد را در اتاق پذیرایی و در دید همه می گذارند و نمونه هایی تلخ تر از این موارد و همین نوع نگاه به فیلم ها باعث شده که یتیم خانه ی ایران در مقابل سایر فیلم و سریال های تلویزیون جذابیتی نداشته باشد به گونه ای که کسی را نمی توانیم پیدا کنیم که با رغبت بخواهد چندین مرتبه به این فیلم نگاه کند حال اینکه به قول راویِ فیلم این قصه یک قطعه ی گم شده از تاریخ است پس لازم است بسیار احساسی و جذاب ساخته شود در حالی که جز6-7دیالوگ که ناب ترین آنها سه مورد هم نمی رسد کلام ماندگاری ندارد که بتوان به آن تکیه کرد و روی آن مانور داد.!!
ایشان در انتقاد از فیلم مذکور فرمودند: صحنه ی اکشن فیلم اکشن نیست!! صحنه ی احساسی فیلم احساسی نیست!! اگر قرار است این فیلم بیانگر از دست رفتن 9میلیون انسان باشد باید به گونه ای به تصویر کشیده شود که هر بیننده ای که آن را می بیند به گریه بیفتد چنانکه به گواهی راویان آن مردم آن زمان به گربه خوری و حتی اجساد یکدیگر افتاده بودند!!
و در پایان بحث گفتند: یکی از نکات کلیدی فیلم که قابل تامل هست از جهت نگاه واندیشه ی سیاسی حکومت ایران در آن دوره است اما از یک جهت قابل دفاع نیست و آن بحث آمار است مثلا می گوید700هزار نفر فقیر توسط میرزا کوچک خان در روز غذا داده می شد در حالی که جمعیت آن زمان18-20 میلیون نفر بودند این بزرگ نمایی ها صحیح نیست!! مثل فیلم امام علی علیه السلام که چنان نقش قطام را پررنگ می کند که اگر کسی بخواهد تاریخ را از روی این فیلم بفهمد کل تاریخ تغییر می کند. پس یکی از رسالت های ما طلاب و حوزه بحث تاریخ شناسی و مطالعه تاریخ است خصوصا در رابطه با برخی موضوعاتی که با دانستن آنها نوع نگاه به درون کشور و شناخت دشمنان کهن تاثیر دارد مثلا در همین فیلم با تاکیدی که روی این تعداد از کشته شدگان ایران توسط بریتانیای کبیر و استمار گر شده است لازم است در درجه ی اول تعداد دقیق و آمار جامعه ی آن روز را به دست بیاوریم و در صحت و سقم آن اطمینان حاصل کنیم و نکته ی آخر اینکه؛ اگر تعدادی از اساتید به تماشای این فیلم اصرار دارند بخاطر خالی بودن صحنه ی سینما از فیلم های ضد استعماری است.